Жұмыстан шыққан қызметкерге өтемақы төлемі кешіктірілді: жұмыс беруші заңды жауапкершілікке тартылуы мүмкін
Жұмыстан босатылған қызметкерге өтемақы уақтылы төленбеген жағдайда, жұмыс беруші қандай тәуекелдермен бетпе-бет келеді? Қазақстан Республикасының Еңбек кодексі (ТК) мен Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексіне (ӘҚБтК) сүйене отырып, бұл мәселені қарастырайық.
Еңбек кодексінің 23-бабы 2-тармағы 5) тармақшасына сәйкес, жұмыс беруші қызметкерге жалақы мен басқа да төлемдерді толық әрі уақтылы төлеуге міндетті. Ал 96-баптың 2-тармағында еңбек шарты тоқтатылған кезде пайдаланылмаған жыл сайынғы ақы төленетін еңбек демалысы үшін өтемақы төлемі орташа жалақы негізінде есептелетіні көрсетілген.
Сонымен қатар, 133-баптың 4-тармағына сәйкес, еңбек шарты тоқтатылған кезде қызметкерге тиесілі барлық төлемдер еңбек шарты тоқтатылғаннан кейінгі 3 жұмыс күнінен кешіктірілмей төленуге тиіс. Егер төлем мерзімі бұзылса, жұмыс беруші қызметкерге қарыз сомасын және төлемнің кешіктірілген кезеңіне өсімпұл төлеуге міндетті.
Өсімпұл мөлшері ҚР Ұлттық Банкінің базалық мөлшерлемесінің 1,25 еселенген көлемінде әрбір кешіктірілген күн үшін есептеледі. Есептеу төлем жасалуға тиіс күннен кейінгі күннен басталып, нақты төленген күніне дейін жүргізіледі.
Осылайша, егер жұмыс беруші төлемді кешіктірсе, ол қызметкерге мыналарды төлеуге міндетті:
- Негізгі төлем сомасын;
- Әр күндік өсімпұлды.
Бұдан бөлек, айыппұл да салынады. Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодекстің 87-бабы 1-тармағына сәйкес, жалақыны толық көлемде және белгіленген мерзімде төлемегені үшін, сондай-ақ жұмыс берушінің кінәсінен төлем мерзімі кешіктірілген жағдайда айыппұл мөлшері:
- лауазымды тұлғаларға – 30 АЕК;
- шағын кәсіпкерлік субъектілеріне немесе коммерциялық емес ұйымдарға – 60 АЕК;
- орта кәсіпкерлік субъектілеріне – 100 АЕК;
- ірі кәсіпкерлік субъектілеріне – 150 АЕК.
Осылайша, жұмыс беруші төлемді кешіктірген жағдайда, айыппұл мен өсімпұлға шығындалады. Сондықтан өтемақыны заңда белгіленген үш күн ішінде уақтылы төлеу жұмыс берушінің мүддесінде.
